Αίγινα

Η Αίγινα, ένα από τα σημαντικότερα νησιά του Σαρωνικού κόλπου, βρίσκεται σχεδόν στο κέντρο του και αποτελεί το δεύτερο μεγαλύτερο νησί μετά τη Σαλαμίνα. Σύμφωνα με τη μυθολογία, το όνομά της προέρχεται από τη νύμφη Αίγινα, κόρη του ποταμού θεού Ασωπού και αδελφή της Σαλαμίνας. Ο Δίας την απήγαγε στο νησί, το οποίο τότε ονομαζόταν Οινώνη, και από την ένωσή τους γεννήθηκε ο Αιακός, ο μυθικός βασιλιάς του νησιού. Από τον Αιακό προήλθε η περίφημη γενιά των Αιακιδών, στην οποία ανήκαν μορφές όπως ο Αχιλλέας, ο Αίας και ο Πύρρος της Ηπείρου, ενώ η παράδοση συνέδεε ακόμη τη γενιά αυτή με τον Μέγα Αλέξανδρο.

Η κατοίκηση της Αίγινας ξεκινά ήδη από τη Νεολιθική εποχή, με αρχαιολογικά ευρήματα στις περιοχές Άλωνες και Μεσαγρός να μαρτυρούν τους πρώτους μόνιμους οικισμούς. Ήδη από την 3η χιλιετία π.Χ. το νησί είχε εξελιχθεί σε σημαντικό εμπορικό σταθμό στο Αιγαίο. Η στρατηγική θέση της Αίγινας στο κέντρο των θαλάσσιων δρόμων την ανέδειξε νωρίς σε ναυτική δύναμη και εμπορικό κόμβο.

Κατά τους αρχαϊκούς χρόνους (8ος–6ος αιώνας π.Χ.) η Αίγινα έγινε μία από τις ισχυρότερες ναυτικές και εμπορικές πόλεις-κράτη της Ελλάδας. Οι αρχαίοι συγγραφείς, όπως ο Ησίοδος και ο Πίνδαρος, επαινούσαν τους Αιγινήτες για τις ναυτικές τους ικανότητες και τη ναυπηγική τους τέχνη. Οι ναυτικοί τους στόλοι ταξίδευαν σε όλη τη Μεσόγειο, ενώ το νησί θεωρείται ότι ήταν από τα πρώτα στον ελληνικό κόσμο που έκοψε αργυρά νομίσματα, τα περίφημα «χελώνια» της Αίγινας, τα οποία κυκλοφορούσαν ευρέως στις εμπορικές αγορές της εποχής.

Η ναυτική ισχύς της Αίγινας ήταν τόσο μεγάλη ώστε, για περίπου τρεις αιώνες (8ος–5ος αιώνας π.Χ.), το νησί θεωρούνταν μία από τις κυρίαρχες δυνάμεις του Αιγαίου. Σύμφωνα με τον Όμηρο, οι Αιγινήτες συμμετείχαν στον Τρωικό πόλεμο με 80 πλοία, ενώ στους Περσικούς πολέμους διακρίθηκαν ιδιαίτερα στη ναυμαχία της Σαλαμίνας το 480 π.Χ., όπου η συμβολή του στόλου τους υπήρξε καθοριστική.

Η ισχύς αυτή όμως οδήγησε και σε έντονο ανταγωνισμό με την Αθήνα. Οι συγκρούσεις μεταξύ των δύο πόλεων κορυφώθηκαν τον 5ο αιώνα π.Χ., όταν οι Αθηναίοι νίκησαν τον στόλο της Αίγινας και επέβαλαν σκληρούς όρους, γεγονός που σηματοδότησε την αρχή της οικονομικής παρακμής του νησιού.

Στους βυζαντινούς και μεσαιωνικούς χρόνους η Αίγινα συνέχισε να διατηρεί ναυτική δραστηριότητα, όμως οι συνεχείς πειρατικές επιδρομές εμπόδισαν την ανάπτυξη. Ιδιαίτερα καταστροφική ήταν η επιδρομή του Μπαρμπαρόσα το 1537 μ.Χ., κατά την οποία η Παλαιόχωρα – η μεσαιωνική πρωτεύουσα του νησιού – λεηλατήθηκε και μεγάλο μέρος του πληθυσμού αιχμαλωτίστηκε. Στους επόμενους αιώνες η Αίγινα πέρασε διαδοχικά από Ενετούς και Οθωμανούς, μέχρι την Ελληνική Επανάσταση.

Μετά την Επανάσταση του 1821, το νησί απέκτησε νέα σημασία. Το 1828 η πόλη της Αίγινας έγινε η πρώτη προσωρινή πρωτεύουσα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους, φιλοξενώντας την κυβέρνηση του Ιωάννη Καποδίστρια. Την ίδια περίοδο δημιουργήθηκαν ναυπηγεία και οργανώθηκαν σημαντικές υπηρεσίες του νέου κράτους.

Η μακραίωνη ναυτική παράδοση της Αίγινας παραμένει εμφανής μέχρι σήμερα. Τα λιμάνια, οι μικροί όρμοι και τα ναυπηγεία του νησιού θυμίζουν τον ιστορικό δεσμό των κατοίκων με τη θάλασσα, ενώ το νησί διατηρεί ζωντανό τον χαρακτήρα του ως ένα από τα πιο δραστήρια νησιά του Σαρωνικού.

Αξιοθέατα

Ναός της Αφαίας
Ο επιβλητικός ναός της Αφαίας, χτισμένος γύρω στο 500 π.Χ., είναι ένα από τα καλύτερα διατηρημένα δωρικά ιερά της Ελλάδας. Η λατρεία της θεάς φαίνεται ότι ξεκινά ήδη από τη 2η χιλιετία π.Χ., ενώ ο ναός βρίσκεται κοντά στην Αγία Μαρίνα και αποτελεί μέρος του λεγόμενου «Ιερού Τριγώνου» με τον Παρθενώνα και το Σούνιο.

Όρος και Ιερό του Ελλάνιου Δία
Στην κορυφή του Όρους της Αίγινας, του υψηλότερου βουνού του νησιού, υπήρχε στην αρχαιότητα ιερό αφιερωμένο στον Ελλάνιο Δία. Οι κάτοικοι συνήθιζαν να λένε ότι όταν ένα σύννεφο σταθεί πάνω από τον Ελλάνιο Δία, τότε έρχεται δυνατή βροχή, μια παρατήρηση που ακόμη και σήμερα θεωρείται συχνά αληθινή.

Παλαιόχωρα
Η Παλαιόχωρα, γνωστή και ως «ο Μυστράς της Αίγινας», είναι μια εγκαταλελειμμένη μεσαιωνική πόλη με περίπου 40 εκκλησίες που χρονολογούνται από τον 5ο έως τον 18ο αιώνα μ.Χ. Η πόλη εγκαταλείφθηκε μετά την καταστροφική επιδρομή του Μπαρμπαρόσα το 1537.

Μονή Αγίου Νεκταρίου
Η μεγαλοπρεπής Μονή Αγίου Νεκταρίου, περίπου 6 χλμ. από την πόλη της Αίγινας, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προσκυνήματα της Ορθοδοξίας. Εκεί έζησε τα τελευταία του χρόνια ο Άγιος Νεκτάριος και φυλάσσονται τα λείψανά του.

Πύργος Μαρκέλλου
Στην πόλη της Αίγινας βρίσκεται ο Πύργος Μαρκέλλου, κτίσμα του 1802 μ.Χ. που χρησιμοποιήθηκε από την ελληνική διοίκηση κατά την περίοδο της Επανάστασης.

Πέρδικα και όρμος Κλήμα
Το ψαροχώρι Πέρδικα, στο νοτιοδυτικό άκρο του νησιού, είναι ένα από τα πιο γραφικά σημεία της Αίγινας. Από εδώ προσεγγίζεται και ο όρμος Κλήμα, ένας δημοφιλής προορισμός για ιστιοπλοϊκά και γιοτ εδώ και δεκαετίες.

Γεύσεις

Φιστίκι Αιγίνης
Το περίφημο φιστίκι Αιγίνης είναι το πιο χαρακτηριστικό προϊόν του νησιού και καλλιεργείται εδώ με επιτυχία εδώ και δεκαετίες. Το ιδιαίτερο έδαφος και το μικροκλίμα δίνουν στον καρπό ξεχωριστό άρωμα και γεύση, που δύσκολα συναντάται αλλού.

Fistiki Fest
Κάθε Σεπτέμβριο διοργανώνεται το FistikiFest, μια μεγάλη γιορτή αφιερωμένη στο φιστίκι και στα τοπικά προϊόντα. Η πόλη γεμίζει με πάγκους παραγωγών, μουσική και εκδηλώσεις που προσελκύουν επισκέπτες από όλη την Ελλάδα.

Θαλασσινά και τοπικό κρασί
Στις ταβέρνες της Αίγινας και ιδιαίτερα στην Πέρδικα, οι επισκέπτες μπορούν να απολαύσουν φρέσκα θαλασσινά συνοδευμένα από τοπικό λευκό κρασί. Οι απλές αλλά αυθεντικές γεύσεις του Σαρωνικού δημιουργούν την χαρακτηριστική χαλαρή και φιλόξενη ατμόσφαιρα του νησιού.